Firma Forvis Mazars opublikowała raport „Global Private Equity Report 2026”, oparty na badaniu ponad 800 profesjonalistów z branży private equity z sześciu regionów świata. Wyniki wskazują, że sektor odchodzi od modelu opartego na wolumenie transakcji na rzecz bardziej zdyscyplinowanego i strategicznego podejścia do tworzenia wartości. Kluczowe znaczenie zyskują: ekspansja transgraniczna, technologie – w tym AI – oraz operacyjne budowanie wartości w portfelach.
Po okresie zakłóceń makroekonomicznych i geopolitycznych rynek wykazuje oznaki stabilizacji, choć ma ona charakter selektywny. Poprawiają się nastroje inwestorów, rośnie jednak ostrożność w alokacji kapitału oraz znaczenie precyzyjnie zdefiniowanych strategii wzrostu.
Jednym z kluczowych trendów jest przesunięcie akcentu z liczby transakcji na ich jakość. Najlepsze fundusze koncentrują się na kontroli aktywów, wpływie operacyjnym oraz identyfikacji konkretnych dźwigni wzrostu w spółkach portfelowych. W praktyce oznacza to większe zaangażowanie w rozwój operacyjny firm i aktywne zarządzanie wartością.
Jednocześnie stabilizują się wyniki portfeli inwestycyjnych. Stopy zwrotu w 2026 roku są zbliżone do ubiegłorocznych, a liczba inwestycji niespełniających oczekiwań spada. Wskazuje to na stopniowe odbudowywanie zaufania rynku oraz zmniejszanie się luk wycenowych, które w ostatnich latach utrudniały realizację transakcji.
Istotnym czynnikiem pozostają warunki finansowania. Restrykcyjne otoczenie kredytowe wpływa na struktury kapitałowe, strategie typu build-up oraz moment wyjścia z inwestycji. Aż 58% firm wskazuje, że ograniczenia finansowe wpływają na realizację strategii konsolidacyjnych – to 10% więcej niż rok wcześniej. W efekcie rośnie znaczenie dyscypliny inwestycyjnej oraz bardziej kreatywnych modeli finansowania.
Ryzyka rosną, selektywność inwestycji jeszcze bardziej
Wyzwania pozostają jednak znaczące. 67% respondentów wskazuje na niepewność rynkową i geopolityczną jako główny czynnik ryzyka, 48% na rosnącą złożoność operacyjną, a 23% na brak spójności z zarządami spółek portfelowych. Mimo to branża dostosowuje strategie, koncentrując się na większej odporności i elastyczności.
Dominującym podejściem pozostaje kapitał wzrostowy – wskazuje na niego 73% badanych, wobec 49% dla lewarowanych wykupów. Preferencja ta odzwierciedla zmianę w kierunku inwestycji wspierających rozwój przedsiębiorstw przy jednoczesnym ograniczaniu ryzyka związanego z drogim finansowaniem dłużnym.
Raport podkreśla również utrzymującą się nierównowagę między dostępnością kapitału a liczbą atrakcyjnych celów inwestycyjnych. Mimo wysokiego poziomu tzw. dry powder, fundusze mają trudności ze znalezieniem aktywów spełniających oczekiwania zwrotu. Konkurencja o wysokiej jakości spółki rośnie, a procesy inwestycyjne stają się bardziej selektywne – większość firm deklaruje, że historycznie wycofywała się z mniej niż 10% analizowanych transakcji.
Technologia i ekspansja napędzają nową fazę private equity
Wyraźnie rośnie znaczenie technologii jako kluczowego czynnika tworzenia wartości. Sektor TMT stał się najczęściej wybieranym kierunkiem inwestycji (58%), wyprzedzając usługi finansowe (57%). Inwestorzy coraz częściej wykorzystują rozwiązania cyfrowe i sztuczną inteligencję zarówno w analizie inwestycji, jak i w optymalizacji operacyjnej spółek portfelowych, co przekłada się na ich skalowalność i odporność.
Zmienia się także sposób budowania wartości w czasie. Wyniki portfeli są relatywnie słabsze w pierwszych latach inwestycji, ale znacząco poprawiają się na etapie wyjścia, co podkreśla rosnącą rolę działań operacyjnych. Jednocześnie wydłużają się okresy utrzymywania aktywów – trend ten ma charakter strukturalny i wynika zarówno z warunków finansowania, jak i wolniejszego tempa transakcji M&A.
Aż 69% firm deklaruje wydłużanie cyklu życia funduszy (wobec 54% rok wcześniej), co jest odpowiedzią na presję związaną z fundraisingiem oraz trudniejszymi warunkami wyjścia z inwestycji.
W tym kontekście coraz większego znaczenia nabiera ekspansja międzynarodowa. Transakcje transgraniczne pozostają jednym z głównych motorów wzrostu, umożliwiając dostęp do nowych rynków, większą dywersyfikację oraz potencjalnie wyższe stopy zwrotu. Jednocześnie fundusze coraz częściej łączą strategie lokalne i globalne, budując wartość w oparciu o ich komplementarność.
„Z raportu wyraźnie wynika, że rynek zaczyna wracać do aktywności w bardziej dojrzałej formie. Widać przywiązywanie mniejszej wagi do momentu transakcyjnego na rzecz większego skupienia na działaniach, które realnie budują wartość inwestycji. Inwestorzy wykazują lepszy sentyment inwestycyjny, ale jednocześnie konsekwentnie utrzymują dyscyplinę działań – najważniejsze są fundamenty firmy i możliwe dźwignie operacyjne, dopiero na bazie tych czynników następuje decyzja inwestycyjna” – podsumowuje Maciej Ptak, National Private Equity Lead, Head of Financial Advisory, Forvis Mazars w Polsce.
