Przyjęta pod koniec 2025 roku przez Ministerstwo Cyfryzacji „Polityka rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce do 2030 roku” zakłada budowę krajowego ekosystemu AI, szersze wykorzystanie tej technologii w administracji publicznej oraz wzmacnianie zaufania do AI poprzez regulacje, standardy bezpieczeństwa i zasady etyczne. Dokument wyznacza ramy dla wdrażania AI w usługach publicznych oraz rozwoju krajowych kompetencji technologicznych, które mają przełożyć się na realne zastosowania w całej gospodarce. Sztuczna inteligencja w polskiej administracji Należy zaznaczyć, że administracja publiczna już dziś testuje i wdraża rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji. Instytucje korzystają z platformy AI HUB Poland, która ma ułatwiać dostęp do sprawdzonych technologii i przyspieszać ich implementację. Równolegle prowadzone są pilotaże polskich modeli językowych, takich jak PLLuM, wykorzystywane m.in. w jednostkach samorządu terytorialnego. Celem tych działań jest nie tylko zwiększenie efektywności pracy urzędów, ale także ograniczenie zależności od zagranicznych rozwiązań oraz budowa lokalnych kompetencji. Z kolei Centralny Ośrodek Informatyki - wspólnie z Ministerstwem Cyfryzacji i NASK PIB – pracuje nad wnioskiem na budowę koncepcji AI Hub. „Chcemy, aby powstało centralne miejsce z infrastrukturą, procedurami, piaskownicą do testów. Pozwoli nam ono rozwijać i wdrażać rozwiązania wykorzystujące technologie sztucznej inteligencji, w szczególności polskie modele językowe - PLLUM i Bielik AI” – mówi Radosław Maćkiewicz, dyrektor COI. W ramach tego projektu powstać ma API, pozwalające na zdemokratyzowanie naszych modeli AI. Uprościć to dostęp do nich i ułatwić tworzenie własnych rozwiązań. Powstać ma środowisko do testowania rozwiązań i uczenia się jak wykorzystywać sztuczną inteligencję w praktyce. Biznes w Polsce korzystający z algorytmów AI AI coraz wyraźniej zaznacza także obecność w biznesie. Z badania Polcom „Barometr cyfrowej transformacji polskiego biznesu 2025-2026” wynika, że 65% firm wykorzystuje AI w obszarze cyberbezpieczeństwa, m.in. do wykrywania zagrożeń i analizy anomalii. 63% przedsiębiorstw stosuje algorytmy AI do zarządzania wiedzą i wspierania procesów poznawczych, również z użyciem zaawansowanych modeli językowych. 52% organizacji wdraża AI do automatyzacji procesów operacyjnych – zarówno biurowych, jak i produkcyjnych. Jednocześnie 37% firm intensywnie analizuje rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji i rozważa ich wdrożenie w najbliższym czasie. Warto podkreślić, że rozwój AI jest ściśle powiązany z inwestycjami w infrastrukturę IT. Kluczową rolę odgrywa chmura obliczeniowa oraz nowoczesne centra danych. Z badania Polcom wynika, że 62% firm z sektora MŚP planuje inwestycje w chmurę do 2026 roku, traktując ją jako podstawowy warunek dalszego skalowania rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji. „Mimo rosnącej popularności sztucznej inteligencji, firmy nadal mierzą się z barierami. Najczęściej wskazują na brak kompetencji i doświadczenia, obawy związane z bezpieczeństwem danych i zgodnością z regulacjami oraz konieczność integracji rozwiązań AI z istniejącymi systemami IT. Podobne wyzwania stoją przed administracją publiczną, gdzie kluczowym zadaniem na najbliższe lata będzie przejście od pilotaży do trwałych, skalowalnych wdrożeń, które realnie poprawią jakość usług dla obywateli” – podkreśla Adam Pastuszka, Business Development Manager w Polcom. Strategiczna suwerenność technologiczna w obszarze sztucznej inteligencji Z kolei Komitet Przełomowych Technologii Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji przygotował dokument przedstawiający systemowe podejście do budowania odporności technologicznej państwa oraz określa warunki konieczne do zapewnienia Polsce zdolności działania w dynamicznie zmieniającym się środowisku cyfrowym. W opracowaniu podkreślono, że suwerenność technologiczna nie oznacza dążenia do pełnej autarkii ani izolowania się od globalnych ekosystemów technologicznych. Jej istotą jest zdolność państwa do podejmowania samodzielnych decyzji, zachowania kontroli nad danymi i infrastrukturą oraz zapewniania ciągłości działania nawet w sytuacjach kryzysowych. Autorzy dokumentu zaznaczają, że w przypadku Polski właściwym kierunkiem jest model suwerenności systemowej, oparty na multisourcingu, otwartych standardach i interoperacyjności. Komitet PIIT wskazuje na potrzebę budowy trwałych mechanizmów instytucjonalnych, które zapewnią spójność i stabilność działań państwa w zakresie AI. Konieczność budowy Krajowych Ram Suwerenności Technologicznej Jednym z kluczowych elementów jest propozycja PIIT powołania bastionu operacyjnego – stałej struktury odpowiedzialnej za monitorowanie poziomu suwerenności, nadzór nad infrastrukturą obliczeniową, prowadzenie piaskownic innowacji oraz wspieranie rozwoju kompetencji. Równolegle konieczna jest ewolucja Krajowych Ram Interoperacyjności w kierunku Krajowych Ram Suwerenności Technologicznej, uwzględniających wymogi dotyczące kontroli nad danymi, zastępowalności komponentów technologicznych oraz przejrzystości procesów wdrożeniowych. „Suwerenność technologiczna nie oznacza dążenia do pełnej samowystarczalności, lecz budowanie zdolności do podejmowania decyzji na własnych warunkach. Polska ma kompetencje, potencjał intelektualny i zasoby, by kształtować rozwój sztucznej inteligencji w sposób odpowiedzialny i zgodny z naszym interesem publicznym. Aby ten potencjał wykorzystać, potrzebujemy stabilnych ram instytucjonalnych, inwestycji w kompetencje oraz infrastruktury umożliwiającej budowę i rozwój technologii na europejskim poziomie” – podkreśla Andrzej Dulka, prezesa PIIT. „Współpraca z partnerami międzynarodowymi powinna opierać się na równowadze, a nasze zasoby technologiczne muszą stanowić realną wartość w tych relacjach. Wierzę, że przedstawione stanowisko stworzy solidną podstawę do dalszej dyskusji i budowania długofalowej strategii, która wzmocni odporność i konkurencyjność polskiej gospodarki w dobie szybkiego rozwoju AI” – dodaje. Zdolność do tworzenia przewidywalnego otoczenia regulacyjnego W przedstawionym stanowisku zwrócono uwagę, że fundamentem suwerenności technologicznej są nie tylko kompetencje i infrastruktura, lecz również zdolność państwa do tworzenia przewidywalnego otoczenia regulacyjnego. Wyzwaniem staje się zapewnienie równowagi między presją regulacyjną wynikającą z europejskich ram prawnych a realnymi możliwościami wdrożeniowymi organizacji publicznych i prywatnych. Dokument podkreśla, że strategiczne zastosowania sztucznej inteligencji w sektorach takich jak energetyka, transport, zdrowie, bezpieczeństwo i przemysł mogą stać się podstawą stabilnego systemu innowacji oraz budować przewagę konkurencyjną całej gospodarki. Jednocześnie rozwój AI musi być oparty na otwartych standardach i narzędziach zapewniających transparentność, bezpieczeństwo i wymienność komponentów technologicznych. Stanowisko PIIT stanowić ma podstawę do dalszych działań Izby w obszarze wspierania polityk publicznych dotyczących sztucznej inteligencji oraz inicjowania współpracy między administracją, biznesem i środowiskiem naukowym.i
