Koszty chmury, usług SaaS i generatywnej AI rosną szybciej niż budżety organizacji. Z raportu Capgemini wynika, że już 82% liderów technologicznych notuje wyraźny wzrost wydatków na te technologie, a sektor publiczny coraz częściej mierzy się z problemem niekontrolowanych kosztów, marnowania zasobów i utraty kontroli nad danymi.
- 77% menedżerów uważa, że skalowalność chmury ma kluczowe znaczenie dla rozwoju organizacji
- Udział wydatków na technologie „na żądanie” ma wzrosnąć z 29% do 41% budżetów IT w ciągu najbliższego roku
- 82% organizacji notuje rosnące koszty chmury, SaaS i generatywnej AI
- 58% firm określa wydatki na technologie „na żądanie” jako finansową „czarną dziurę”
- 56% organizacji doświadczyło nieprzewidywalnych wzrostów rachunków za chmurę
- 46% firm uwzględnia suwerenność danych i chmury w strategiach technologicznych
- 42% organizacji jest gotowych płacić średnio o 11% więcej za rozwiązania zapewniające zgodność regulacyjną i większą kontrolę nad danymi
- 76% organizacji posiada lub planuje utworzenie zespołów FinOps odpowiedzialnych za kontrolę kosztów technologii
- Tylko 2% firm zarządza w sposób kompleksowy kosztami chmury, SaaS i GenAI w ramach FinOps
- 63% zespołów FinOps koncentruje się głównie na bieżących operacjach zamiast strategicznej optymalizacji kosztów i inwestycji
Sektor publiczny coraz mocniej opiera cyfrowe usługi na chmurze, SaaS i sztucznej inteligencji, ale tempo wdrożeń zaczyna wyprzedzać możliwości kontroli kosztów. Według raportu Capgemini Research Institute, organizacje publiczne przeznaczają obecnie 30% budżetów technologicznych na chmurę, SaaS i GenAI, a w 2026 roku udział ten ma wzrosnąć do 44%.
Jednocześnie aż 67% organizacji przyznaje, że nie potrafi precyzyjnie prognozować wydatków na chmurę. W sektorze publicznym problem jest jeszcze bardziej widoczny. 65% instytucji deklaruje podejście „najpierw wdrożenie, później koszty”, podczas gdy średnia dla wszystkich branż wynosi 54%.
„Sektor publiczny znajduje się dziś w momencie transformacji cyfrowej, w którym chmura i sztuczna inteligencja stają się fundamentem skalowalnych usług publicznych. Wyzwanie nie leży jednak w samym wdrażaniu technologii, lecz w stworzeniu modelu operacyjnego, który pozwoli rozwijać innowacje przy zachowaniu kontroli nad kosztami i danymi” – podkreśla Artur Kmiecik, Head of Cloud and Infrastructure Delivery w Capgemini Polska.
Chmura i AI coraz większym obciążeniem dla budżetów IT
Z danych analizy wynika, że 61% organizacji publicznych określa dziś wydatki na technologie „na żądanie” mianem finansowej „czarnej dziury”. Problemem pozostaje brak optymalizacji środowisk cloudowych i AI. 68% badanych wskazuje marnowanie zasobów chmurowych jako jedno z największych wyzwań, wobec 59% średnio dla wszystkich sektorów.
Rosnące koszty napędza także polityka dostawców SaaS. Capgemini zwraca uwagę na zjawisko „shrinkflacji SaaS”, czyli ograniczania funkcjonalności usług mimo utrzymania lub podnoszenia cen abonamentów. Przykładem jest Google Workspace, który podniósł ceny planów o 20%.
Raport pokazuje również skalę problemu w całej gospodarce. 76% organizacji przekroczyło w ostatnich 12 miesiącach budżet na chmurę publiczną, średnio o 10%. Jednocześnie jedynie około 30% firm osiągnęło zakładane cele oszczędnościowe związane z migracją do chmury.
Eksperci Capgemini wskazują, że rozwiązaniem nie jest ograniczanie inwestycji w AI i chmurę, lecz wdrażanie modeli FinOps, które łączą zarządzanie technologią, finansami i biznesem. „FinOps powinien być traktowany jako element strategii transformacji – obecny już na etapie przetargów i projektowania architektury – który umożliwia świadome, decyzje dotyczące wykorzystania chmury i AI” – wskazuje Artur Kmiecik.
Coraz większego znaczenia mają też koncepcje „oszczędnej AI” oraz automatyzacji wyłączającej nieużywane zasoby i licencje poza godzinami pracy. Problem ma również wymiar infrastrukturalny. Według danych cytowanych w raporcie, globalne zapotrzebowanie centrów danych na energię może wzrosnąć o 50% do 2027 roku i nawet o 165% do końca dekady.
