Narodowe Centrum Badań i Rozwoju przeznaczy łącznie 723,8 mln zł na 29 projektów rozwijających technologie dla bezpieczeństwa i obronności Polski w ramach programu PERUN. W ostatnim rozdaniu wsparcie o wartości blisko 351 mln zł otrzymało 14 przedsięwzięć obejmujących m.in. sztuczną inteligencję, autonomiczne systemy uzbrojenia, ochronę przed dronami, medycynę pola walki oraz nowoczesne materiały balistyczne.
Narodowe Centrum Badań i Rozwoju podpisało kolejne 14 umów o dofinansowanie w programie PERUN – Nowe technologie w obszarze bezpieczeństwa i obronności państwa. Łączna wartość wsparcia dla wszystkich 29 projektów wyniesie 723,8 mln zł. Środki pochodzą z Ministerstwa Obrony Narodowej oraz Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
„Każda taka umowa oddala ryzyko ataku na Polskę. Ten, kto ma więcej pomysłów, lepsze technologie, będzie wygrywał przyszłe konflikty albo – co dla nas najważniejsze – będzie zniechęcał tych, którzy mieliby zamiary zrobić nam jakąkolwiek krzywdę” – powiedział premier Donald Tusk, podkreślając strategiczne znaczenie inwestycji.
Przypomnijmy, że program PERUN ma wspierać rozwój przełomowych technologii tworzonych przez polskie uczelnie, instytuty badawcze i przedsiębiorstwa. Projekty mają odpowiadać na konkretne potrzeby Sił Zbrojnych RP – od sztucznej inteligencji i autonomicznych systemów, po materiały ochronne oraz rozwiązania dla medycyny pola walki.
AI, lasery i autonomiczne systemy
Wśród największych beneficjentów znalazła się Wojskowa Akademia Techniczna, która kieruje czterema projektami, oraz Sieć Badawcza Łukasiewicz – Przemysłowy Instytut Motoryzacji, odpowiadająca za dwa przedsięwzięcia.
Najważniejsze projekty obejmują m.in.:
- VIDEMUS (27,4 mln zł) – system wykorzystujący AI do automatycznej analizy danych rozpoznawczych i wsparcia dowodzenia.
- SpecterAir (24,8 mln zł) – platformę opartą na dronach, georadarze i sztucznej inteligencji do wykrywania min lądowych.
- ASBL (33 mln zł) – autonomiczny system broni laserowej przeznaczony do wykrywania i neutralizacji dronów chroniący obiekty wojskowe oraz infrastrukturę krytyczną.
- SPEEDJET (70,7 mln zł) – bezzałogowe cele powietrzne odwzorowujące współczesne zagrożenia lotnicze na potrzeby szkolenia obrony przeciwlotniczej.
- OSKAR (13,4 mln zł) – system zarządzania autonomicznym rojem bezzałogowych pojazdów lądowych wykorzystywanych w rozpoznaniu, patrolowaniu i logistyce.
Lżejsze pancerze i medycyna pola walki
Znaczną część środków przeznaczono także na rozwój nowych materiałów ochronnych. Projekty DEEPDRAW, CEBA oraz IntactHit mają doprowadzić do powstania lżejszych hełmów balistycznych, nowoczesnych kompozytowych osłon pojazdów oraz materiałów ceramicznych zwiększających odporność na ostrzał.
Nie zabrakło również rozwiązań dla medycyny wojskowej i ochrony przed zagrożeniami CBRN. Projekt Betaflight zakłada wykorzystanie dronów do transportu materiałów medycznych, wsparcia ewakuacji oraz rozpoznania skażeń, natomiast GNOFOS ma dostarczyć przenośny zestaw do szybkiej diagnostyki zatruć związkami fosforoorganicznymi. Z kolei C-DRONE umożliwi bezzałogowe wykrywanie skażeń chemicznych, radiologicznych i jądrowych bez narażania żołnierzy.
Rozwijane będą także systemy AI wspierające identyfikację zagrożeń. Projekty AIISAS i AISearcher wykorzystają uczenie maszynowe do automatycznego wykrywania, klasyfikacji i śledzenia obiektów obserwowanych przez wojskowe systemy optoelektroniczne.
„Program PERUN to mechanizm długoterminowy, wykorzystujący siłę naszej polskiej nauki oraz możliwości polskiego przemysłu. To strategiczne wdrażanie polskich rozwiązań dotyczących bezpieczeństwa w długoterminowej perspektywie” – podkreślił minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz
Jak przypominają przedstawiciele NCBR, z podobnego wsparcia w poprzednich latach korzystały projekty, z których wyrosły znane obecnie rozwiązania dla polskiej armii – takie jak choćby bojowy wóz piechoty Borsuk, system rozpoznania Sajna czy bezzałogowy pojazd Potwór z Tarnowa.
